Arnold P. Goldstein, Brian K. Martens

Instytut Amity, Warszawa 2008

Stron 250

ISBN 978-83-61913-00-9

Tytuł oryginału: Lasting Change. Methods for Enhancing Generalization of Gain.

Tłumaczenie na język polski: Andrzej Majcherczyk

Książka ta, której głównym autorem jest Arnold Goldstein, omawia i proponuje sposoby zwiększania transferu interwencji psychologicznych i psychospołecznych oraz podtrzymania ich wyników. Stanowi obowiązkową lekturę dla trenerów umiejętności społecznych, trenerów biznesu, psychoterapeutów, nauczycieli oraz trenerów Treningu Zastępowania Agresji (ART) ®. 

Z Wprowadzenia:

„ Generalizacja zmiany jest przedmiotem najwyższej troski współczesnych interwentów wszelkiej maści. Generalizacja zmiany, obejmująca sytuacje i osoby pozostające poza kontekstem interwencji (tzn. przeniesienie) oraz trwałość zmiany w czasie (tzn. podtrzymanie), są pierwszoplanowymi celami i wyzwaniami dla praktyków psychoterapii, pedagogów i trenerów w przemyśle. Psychoterapeuta poszukuje dróg wspomagających przeniesienie nierzadko ciężko wypracowanych osiągnięć klienta, z gabinetu, w którym ma miejsce terapia do innych miejsc oraz sposobów na ich przetrwanie w czasie.   Do głównych celów konsultanta szkolnego należy zapewnienie, aby nowo nabyte umiejętności i zachowania, były następnie konsekwentnie stosowane przez nauczycieli i uczniów, w toku codziennej szkolnej rutyny. Trener pracujący dla biznesu zmaga się z powtarzalnymi rezultatami, wskazującymi, że jedynie 20 procent umiejętności, jakie uczestnicy nabyli podczas szkolenia, jest następnie przez nich wykorzystywanych w miejscu pracy.

W każdym z tych obszarów stosowanej interwencji, przeważa założenie formułowane niekiedy implicite a często explicite, iż sama interwencja – psychoterapia, zmiana zachowania lub szkolenie – ma moc wystarczającą do tego, aby generalizacja zaszła, w sposób niejako automatyczny. Wcześniej, opisywaliśmy taką postawę, nazywając ją „interwencją jako szczepionką” (Goldstein, 1995). Stokes i Baer (1977) ukuli termin „naucz i nie trać nadziei”. Zakładano, iż pozytywne zmiany u klienta psychoterapii, studenta lub uczestnika szkolenia, jakie osoby te wykazywały podczas trwania interwencji, same w sobie odpowiednio przygotowywały je do późniejszego efektywnego radzenia sobie ze związanymi z interwencją doświadczeniami, niezależnie od tego gdziekolwiek, kiedykolwiek i z kimkolwiek miałyby miejsce. W obszarze psychoterapii, taki sposób myślenia przeważał przez całe dekady.

Stokes i Baer komentują to następująco:

Badania, które są przykładami postawy „naucz i miej nadzieję na przetrwanie efektów w czasie” to te, w których porównywano efekty stosowanych procedur interwencji, do mniej intensywnych i proceduralnie odmiennych programów, bądź też do braku programów w ogóle albo braku konkretnie zdefiniowanych programów. Zbierane dane lub anegdotyczne obserwacje, dotyczyły podtrzymania pierwotnej zmiany zachowania, na przestrzeni określonego czasu, jaki upłynął pomiędzy zakończeniem formalnego programu, a późniejszym badaniem. (s. 351)

                Przeważającym rezultatem wielu tego rodzaju badań było odkrycie, iż przeniesienie i podtrzymanie osiągnięć z interwencji, znacznie częściej nie zachodzi niż zachodzi. Terapia oraz szkolenie nie często służy, jako skuteczna szczepionka; osiągnięcia nie trwają automatycznie; przeniesienie i podtrzymanie często nie są skutkiem wstępnego treningu ani nadziei na generalizację jego efektów (Goldstein i Kanfer, 1979; Karoly i Steffen, 1980; Kauffman, Nussen i McGee, 1977; Keeley, Shemberg i Carbonell, 1976). Skoro takie okazały się fakty, ci autorzy zgodnym chórem twierdzili, iż przeniesienie i podtrzymanie muszą stać się obiektami aktywnych poszukiwań. W istocie, fiasko modelu szczepionki ujawnione przez dowody zgromadzone w fazie „naucz i nie trać nadziei” doprowadziło do trzeciej fazy zainteresowania generalizacją – pełnego energii rozwoju, ewaluacji i klinicznego wykorzystania szeregu procedur, wprost zaprojektowanych w celu wzmocnienia przeniesienia i podtrzymania osiągnięć z interwencji. Podwójny cel tej książki to zbadanie tej trzeciej fazy oraz naszkicowanie i stymulowanie - być może nawet jeszcze bardziej produktywnej - czwartej fazy.”